Tarih : 09.04.2020
Konu : MÜCBİR SEBEP KAPSAMINA DAHİL OLMAYAN MÜKELLEFLERİN ANA FAALİYET KODU DÜZELTME İŞLEMLERİ
SİRKÜLER
Koronavirüs (COVID-19) salgınından ve bu kapsamda alınan tedbirlerden etkilenen ticari, zirai ve mesleki kazanç yönünden gelir vergisi mükellefiyeti bulunan veya salgından doğrudan etkilenen ya da İçişleri Bakanlığınca alınan tedbirler kapsamında geçici süreliğine faaliyetlerine ara verilmesine karar verilen işyerlerinin bulunduğu sektörlerde faaliyette bulunan mükelleflerin 1/4/2020 ila 30/6/2020 (bu tarihler dâhil) tarihleri arasında 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mücbir sebep hükümlerinden faydalandırılması uygun bulunmuş, konuya ilişkin detaylı açıklamalara daha önce yayımlanan sirkülerimizde değinilmişti.
518 Sıra No’lu VUK Genel Tebliğinde mükelleflerin ana faaliyet alanı itibarıyla mücbir sebep halinden faydalandırılacağı belirtilmiş, sayılan sektörlerde yer alan çeşitli faaliyet kodlarının olması ve bir mükellefin birden fazla faaliyet kodunun bulunması uygulamada tereddütlere yol açmıştır. Gelir İdaresi Başkanlığı, tereddütlerin giderilmesi hususunda 28.03.2020 tarihinde İnteraktif Vergi Dairesine sorgu ekranı eklemiş ve mükelleflerin ana faaliyet kodunun kapsama dahil olup olmadığının öğrenilmesi sağlanmıştır.
Bununla birlikte, birden fazla faaliyet kodu bulunan mükelleflerin belirlenmiş ana faaliyet kodu itibariyle mücbir sebep kapsamına girememesi, ana faaliyet kodu değişikliği konusunu gündeme getirmiştir. Bu konuda Gelir İdaresi Başkanlığı, alınan pandemi tedbirleri kapsamında başvuruları interaktif vergi dairesi yoluyla kolay bir şekilde yürütmek üzere 2020/3 sayılı genelgeyi yayımlayarak başvuru usul ve esaslarını belirlemiştir.
Bahse konu genelge kapsamında 518 sıra no’lu tebliğin 3 üncü maddesinde sayılanlar arasında bulunmasına rağmen ana faaliyet alanı olarak bu sektörlerden herhangi birisinde fiilen iştigal ettiğini ispat ve tevsik etmesi halinde, mükellefin mücbir sebep kapsamında olup olmadığının tespitinde ana faaliyet kodu yerine fiilen iştigal edilen ana faaliyet alanı dikkate alınacak ve sicil kayıtlarındaki ana faaliyet kodu yeni duruma göre düzeltilecektir.
Faaliyet kodu değişikliğine ilişkin başvuru şekli, anılan genelgede açıklanmıştır. Başvurular, fiilen iştigal edilen ana faaliyet alanını ispat etmeye matuf tüm belgelerin ekinde yer aldığı “Ana Faaliyet Kodu Değişikliği Raporu” (Rapor) eklenmek suretiyle yapılacağı belirtilmiştir.
Ana faaliyet kodu değişikliği için; mükellefin esas alınmasını istediği ana faaliyet alanından (ana faaliyet kodu olarak kaydedilmesi gerektiğini iddia ettiği faaliyet kodundan) elde ettiği brüt hasılatın, diğer faaliyet kodlarından elde ettiği brüt hasılattan fazla olması şarttır.
Brüt hasılatın tespitinde 2019 hesap dönemi veya 2019 IV. geçici vergi dönemi, özel hesap dönemine tabi mükelleflerde 2019 yılında sonuçlanan özel hesap dönemi, bir yıldan kısa süredir faaliyette bulunulması durumunda faaliyette bulunulan dönem sonuçlarının dikkate alınacağı vurgulanmıştır.
Sunulacak olan Raporda hasılat tespitine yönelik olarak;
– Mükellefin son dört geçici vergi dönemine ilişkin verdiği beyannameleri ekinde yer alan ve en yüksek hasılatı elde ettiğini bildirdiği meslek kodlarına ilişkin bilgiler,
– Ayrıntılı gelir tablosu bilgileri,
– Form Ba-Bs bildirimlerine ilişkin değerlendirmeler
ile benzeri bilgi, belge, veri ve değerlendirmelere yer verilerek mükellefin hakikatte kayıtlı olması gereken ana faaliyet kodu ortaya konulur ve ana faaliyet kodu değişikliği işleminin gerçekleştirilmesi yönünde talepte bulunulacaktır.
Mükelleflerin ana faaliyet kodunun değiştirilmesi işlemleri, oluşturulacak komisyonun olumlu mütalaası ve vergi dairesi başkanının veya görevlendireceği grup müdürünün onayıyla gerçekleştirilecektir.
Onay işleminden sonra, alınan karar bir üst yazı ekinde ilgili vergi dairesine gönderilecek, faaliyet kodunun değiştirilmesine karar verilen mükelleflerin sicil kayıtlarındaki ana faaliyet kodu yeni duruma göre düzeltildikten sonra anılan mükelleflerin mücbir sebep kapsamına alınabilmesi için sistemde tanımlanan ekranlara bilgi girişi yapılacaktır.
Örnek 1: Mükellef (A) A.Ş. öteden beri faaliyetine devam eden bir şirkettir. Mükellef, vergi dairesi kayıtlarına göre 3 ayrı faaliyet kodunda faaliyette bulunmakta olup kodlara ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir.
Ana faaliyet kodu- 812101- Binaların genel temizliği (daire, apartman, büro, fabrika, kurum, mağaza vb. her türlü binanın genel temizliği dâhil; pencere, baca, sanayi makinesi vb. uzmanlaşmış temizlik faaliyetleri hariç)
Faaliyet Kodu– 812903- Park ve caddelerin süpürülerek yıkanması, temizlenmesi faaliyetleri
Faaliyet Kodu– 412002- İkamet amaçlı binaların inşaatı (müstakil konutlar, birden çok ailenin oturduğu binalar, gökdelenler vb.nin inşaatı) (ahşap binaların inşaatı hariç)
Mükellef, ana faaliyet kodu itibarıyla bu İç Genelgenin (1) numaralı bölümünde yer alan mücbir sebep kapsamında bulunmamaktadır. Bununla birlikte mükellef ana faaliyet alanının ikamet amaçlı binaların inşaatı olduğunu ve ana faaliyet kodunun mücbir sebep kapsamında bulunan “412002” kodu olması gerektiğini iddia etmektedir.
Sunulan Raporun tetkikinden mükellefin 2019 hesap döneminde elde ettiği hasılatın faaliyet kodları itibarıyla aşağıdaki gibi olduğu anlaşılmıştır.
|
|
2019 hesap dönemi hasılatı (TL) | Hasılatın yüzdesi |
|
“812101” No.lu Kod Hasılatı |
1.150.000 | 36,60% |
|
“812903” No.lu Kod Hasılatı |
600.000 |
19% |
| “412002” No.lu Kod Hasılatı | 1.400.000 |
44,40% |
| Hasılat Toplamı | 3.150.000 |
100% |
Mükellefin 2019 hesap döneminde “412002” kodundan elde ettiği hasılatın tüm kodlardan elde ettiği hasılata oranının %44,4 olduğu ve bu oranın oransal olarak en yüksek hasılatın elde edildiği kod olduğu dikkate alındığında, mükellefin ana faaliyet kodunun “412002” olarak değiştirilmesi ve mücbir sebep kapsamına alınması gerekmektedir.
Bilgilerinize sunar, sağlıklı günler dileriz.